Physical Address
304 North Cardinal St.
Dorchester Center, MA 02124
Gdy spacerujemy gwarnymi ulicami Wildy, łatwo przeoczyć ten niepozorny zakątek. Plac Lipowy to jedno z tych miejsc w Poznaniu, które zatrzymało się w czasie. Stanowi serce historycznej kolonii willowej, wybudowanej tuż po 1910 roku z myślą o bogatszych pracownikach kolei. Dziś to jeden z najoryginalniejszych i najbardziej malowniczych fragmentów w całym mieście. Wielu mieszkańców Wildy twierdzi, że to właśnie tutaj, a nie na gwarnym rynku, czuć prawdziwy, sąsiedzki klimat dawnego Poznania.
Przeczytaj też artykuł: Wilda – fascynująca historia poznańskiej dzielnicy: Od wsi książęcej po kulturalne serce miasta
Kto stoi za projektem tego wyjątkowego osiedla?
Za projekt kolonii najprawdopodobniej odpowiada znany europejski urbanista, Joseph Stübben. To ten sam architekt, który stworzył słynną koncepcję poznańskich Ringów oraz urokliwą zabudowę dzielnicy Sołacz. Głównym inwestorem i pomysłodawcą była z kolei pierwsza w Poznaniu spółdzielnia kolejarska Spar- und Bauverein (Towarzystwo Oszczędzania i Budowania), założona w 1893 roku.
Spółdzielnia kolejarzy budowała te domy sukcesywnie między 1913 a 1916 rokiem (choć niektóre źródła wspominają o ostatecznym zakończeniu prac w 1918 r.). Cały teren podzielono precyzyjnie na 47 działek. Krok po kroku wznoszono na nich wille dla pracowników kolei, tworząc niezwykle przemyślaną, zwartą tkankę miejską.
Jak wygląda architektura przy Placu Lipowym?
Sam Plac Lipowy ma bardzo intymną, wręcz kameralną skalę – jego wymiary to zaledwie 25 na 60 metrów. Zbiegają się na nim zakrzywione, malownicze uliczki: Bzowa, Bluszczowa i Lipowa.
Zabudowę kolonii stanowią starannie zaprojektowane, jednopiętrowe wille otoczone sporymi ogrodami. Jeśli przyjrzysz się im bliżej podczas spaceru, z pewnością zauważysz ciekawe detale architektoniczne:
- Ozdobne, łamane dachy, które nadają bryłom lekkości.
- Pseudorenesansowe szczyty oraz wysunięte ryzality.
- Układ budynków na przesuniętych osiach – taki zabieg dodaje całej koncepcji urbanistycznej świetnej płynności i optycznie powiększa przestrzeń.
Stylistycznie tutejsze domy mocno nawiązują do brytyjskich i holenderskich wzorców z początku XX wieku. Co najważniejsze, przetrwały do dziś w niemal nienaruszonym stanie, a w wielu z nich wciąż mieszkają poznaniacy. Brzmi jak idealne miejsce na powolny, niedzielny spacer, prawda?
Gdzie dokładnie znajduje się Plac Lipowy na Wildzie?
Zabytkowa kolonia willowa leży w samym sercu dzielnicy. Plac zlokalizowany jest w kwartale pomiędzy ulicami Hutniczą, Wspólną i 28 Czerwca 1956 r.
Lokalizacja osiedla to ogromny atut, ponieważ łączy w sobie kameralny spokój z doskonałym dostępem do miejskiej infrastruktury. Zaledwie kilkaset metrów od placu znajduje się ważny węzeł komunikacyjny i przystanek tramwajowy „Wspólna” – więcej o tym, jak sprawnie poruszać się po dzielnicy, przeczytasz w naszym artykule o komunikacji na Wildzie.
Bezpośrednie sąsiedztwo Placu Lipowego to także inne ważne punkty na mapie Poznania. Kawałek dalej, przy ulicy Bluszczowej, mieści się zabytkowy Cmentarz Bożego Ciała – niezwykła nekropolia o cichym, parkowym charakterze. Z kolei kierując się w stronę głównej osi dzielnicy, szybko trafimy na tereny legendarnych Zakładów im. Hipolita Cegielskiego (HCP), które do dziś pozostają symbolem przemysłowej historii regionu.
Plac Lipowy to świetny punkt na trasie dla każdego, kto szuka nieoczywistych, historycznych ciekawostek. To po prostu unikalny przykład wczesnodwudziestowiecznej kolonii urzędniczej, która do dziś tętni życiem, schowana w cieniu starych drzew.
